Fizyka Bez Stresu
Quiz do druku

Siła ciężkości — sprawdź się

Klasa 5 (szkoła podstawowa) 12 zadań 14 pkt ok. 16 min
Imię i nazwisko: Data: Wynik: / 14
Rozwiąż w przeglądarce Lekcja do tego quizu

  1. Zadanie 1

    1 pkt

    Czym jest siła ciężkości i w którą stronę działa?

    • A. To siła, z jaką Ziemia przyciąga wszystkie ciała; działa zawsze pionowo w dół, do środka Ziemi
    • B. To siła, która działa poziomo, w kierunku ruchu ciała
    • C. To siła, z jaką powietrze pcha ciała ku górze
    • D. To siła działająca tylko na ciała, które się poruszają

  2. Zadanie 2

    1 pkt

    W jakiej jednostce wyrażamy siłę i jakim wzorem obliczamy siłę ciężkości?

    • A. $F = m \cdot g$, jednostka: niuton ($\text{N}$)
    • B. $F = g \cdot h$, jednostka: niuton ($\text{N}$)
    • C. $F = m \cdot g$, jednostka: kilogram ($\text{kg}$)
    • D. $F = \dfrac{m}{g}$, jednostka: niuton ($\text{N}$)

  3. Zadanie 3

    1 pkt

    Oblicz siłę, z jaką Ziemia przyciąga plecak o masie $m = 4\ \text{kg}$. Przyjmij $g = 10\ \tfrac{\text{N}}{\text{kg}}$.

    Odpowiedź: N

  4. Zadanie 4

    1 pkt

    Czym różni się masa od ciężaru?

    • A. Masa to siła w niutonach, a ciężar to ilość materii w kilogramach
    • B. Masa zmienia się na innej planecie, a ciężar jest zawsze taki sam
    • C. Masa i ciężar to dwie nazwy tej samej wielkości
    • D. Masa to ilość materii w ciele (w kg) i jest wszędzie taka sama; ciężar to siła przyciągania (w N), która zależy od planety

  5. Zadanie 5

    1 pkt

    Siła ciężkości działająca na kota wynosi $F = 40\ \text{N}$. Jaka jest masa kota? Przyjmij $g = 10\ \tfrac{\text{N}}{\text{kg}}$.

    Odpowiedź: kg

  6. Zadanie 6

    1 pkt

    Gdyby usunąć powietrze (w próżni), piórko i kamień upuszczone z tej samej wysokości spadłyby w tym samym czasie.

    Prawda Fałsz

  7. Zadanie 7

    1 pkt

    Kolega mówi: „Cięższe ciała zawsze spadają szybciej niż lżejsze". Jak jest naprawdę?

    • A. To nieprawda — różnice w spadaniu bierze się z oporu powietrza; w próżni wszystkie ciała spadają tak samo szybko
    • B. To nieprawda — lżejsze ciała zawsze spadają szybciej
    • C. To prawda — im większa masa, tym szybciej ciało spada
    • D. To prawda, bo Ziemia mocniej przyciąga cięższe ciała, więc lecą szybciej

  8. Zadanie 8

    1 pkt

    Gdy książka leży nieruchomo na stole, siła ciężkości przestaje na nią działać.

    Prawda Fałsz

  9. Zadanie 9

    1 pkt

    Astronauta zabrał na Księżyc kamień o masie $2\ \text{kg}$. Na Księżycu przyciąganie jest około 6 razy słabsze niż na Ziemi. Co się zmieni?

    • A. Zarówno masa, jak i ciężar zmaleją około 6 razy
    • B. Masa wzrośnie, a ciężar pozostanie taki sam
    • C. Nic się nie zmieni — na Księżycu wszystko jest takie samo jak na Ziemi
    • D. Masa kamienia dalej wynosi $2\ \text{kg}$, ale jego ciężar (siła) będzie około 6 razy mniejszy niż na Ziemi

  10. Zadanie 10

    3 pkt

    Uczeń trzyma na wyciągniętej ręce plecak o masie $m = 5\ \text{kg}$. Przyjmij $g = 10\ \tfrac{\text{N}}{\text{kg}}$.

    F
    1. a)

      Oblicz siłę ciężkości działającą na plecak.

      Odpowiedź: N
    2. b)

      Aby plecak wisiał nieruchomo, z jaką siłą (skierowaną w górę) musi go podtrzymywać ręka ucznia?

      Odpowiedź: N
    3. c)

      Do jednego plecaka uczeń dołożył książki i masa wzrosła do $8\ \text{kg}$. Co się stało z siłą ciężkości?

      • A. Zmalała, bo cięższe ciała są przyciągane słabiej
      • B. Nie zmieniła się — siła ciężkości nie zależy od masy
      • C. Wzrosła do $80\ \text{N}$, bo większa masa oznacza większą siłę ciężkości

  11. Zadanie 11

    1 pkt

    Na Ziemi hantle mają ciężar $F = 150\ \text{N}$. Ile wynosi ich masa? Przyjmij $g = 10\ \tfrac{\text{N}}{\text{kg}}$.

    Odpowiedź: kg

  12. Zadanie 12

    1 pkt

    Siłę rysujemy jako strzałkę (wektor) — jej długość pokazuje, jak duża jest siła, a grot, w którą stronę siła działa.

    Prawda Fałsz

Klucz odpowiedzi

Klucz zaczyna się na nowej stronie. Aby wydrukować sam arkusz, dopisz ?klucz=0 na końcu adresu.

  1. 1.

    A

    Zgadza się. Ziemia przyciąga każde ciało — Ciebie, telefon, chmury — i siła ta jest zawsze skierowana pionowo w dół, czyli ku środkowi planety.

  2. 2.

    A

    Poprawnie. $m$ — masa w kilogramach, $g \approx 10\ \tfrac{\text{N}}{\text{kg}}$. Siłę mierzymy w niutonach — od nazwiska Izaaka Newtona.

  3. 3.

    40 N

    $$F = m \cdot g = 4\ \text{kg} \cdot 10\ \tfrac{\text{N}}{\text{kg}} = 40\ \text{N}$$ Każdy kilogram masy jest przyciągany siłą około $10\ \text{N}$, więc $4\ \text{kg}$ daje $40\ \text{N}$.

  4. 4.

    D

    Dokładnie. Na Księżycu Twoja masa się nie zmieni, ale ciężar będzie około 6 razy mniejszy, bo Księżyc słabiej przyciąga.

  5. 5.

    4 kg

    Przekształcamy wzór $F = m \cdot g$, aby wyznaczyć masę: $$m = \frac{F}{g} = \frac{40\ \text{N}}{10\ \tfrac{\text{N}}{\text{kg}}} = 4\ \text{kg}$$ Skoro każdy kilogram „waży" około $10\ \text{N}$, to $40\ \text{N}$ odpowiada $4\ \text{kg}$.

  6. 6.

    Prawda

    Prawda. W powietrzu piórko hamuje opór powietrza, dlatego spada wolniej. Bez powietrza nie ma co hamować piórka — oba ciała spadają tak samo szybko. Astronauci sprawdzili to na Księżycu (młotek i piórko upadły równocześnie).

  7. 7.

    A

    Właśnie tak. To nie masa decyduje o szybkości spadania, lecz opór powietrza. Lekkie i szerokie piórko hamuje mocniej niż zwarty kamień.

  8. 8.

    Fałsz

    Fałsz. Siła ciężkości działa cały czas — ciągnie książkę w dół. Książka nie spada tylko dlatego, że stół ją podpiera (podpora równoważy siłę ciężkości).

  9. 9.

    D

    Tak. Masa to ilość materii — nie zmienia się przy podróży na Księżyc. Ciężar to siła przyciągania i skoro Księżyc przyciąga słabiej, ciężar maleje.

  10. 10a.

    50 N

    $$F = m \cdot g = 5\ \text{kg} \cdot 10\ \tfrac{\text{N}}{\text{kg}} = 50\ \text{N}$$

  11. 10b.

    50 N

    Plecak wisi nieruchomo, więc siła ręki (w górę) musi równoważyć siłę ciężkości (w dół). Zatem ręka działa siłą $50\ \text{N}$ — tyle samo, ile wynosi ciężar plecaka.

  12. 10c.

    C

    Tak. $F = m \cdot g = 8 \cdot 10 = 80\ \text{N}$. Im większa masa, tym większa siła ciężkości — dlatego cięższy plecak mocniej ciągnie w dół.

  13. 11.

    15 kg

    $$m = \frac{F}{g} = \frac{150\ \text{N}}{10\ \tfrac{\text{N}}{\text{kg}}} = 15\ \text{kg}$$

  14. 12.

    Prawda

    Prawda. Strzałka siły niesie trzy informacje: długość (wartość siły), kierunek i zwrot (w którą stronę działa) oraz początek (gdzie jest przyłożona). Siłę ciężkości rysujemy jako strzałkę skierowaną pionowo w dół.