Kinematyka
Jak opisać ruch, nie pytając o jego przyczynę: układ odniesienia, droga i prędkość, ruch jednostajny i zmienny, rzuty oraz ruch po okręgu.
Materiały edukacyjne
Dynamika: siła dośrodkowa
Co utrzymuje ciało na torze kołowym? Poznaj siłę dośrodkową (F_d = mv²/r = mω²r) — zawsze skierowaną do środka okręgu — jej związek z ruchem po okręgu, przykłady (zakręt, karuzela, orbita satelity) oraz to, co dzieje się po zniknięciu siły: ruch po stycznej.
Kinematyka: ruch po okręgu
Karuzela, satelita, wiertło i Ziemia — wszystkie krążą po okręgu. Poznaj ruch jednostajny po okręgu: okres i częstotliwość (T = 1/f), prędkość liniową v = 2πr/T, prędkość kątową ω = 2π/T oraz przyspieszenie dośrodkowe a = v²/r = ω²r. Zrozum, dlaczego ciało w ruchu po okręgu ma przyspieszenie, choć jego prędkość co do wartości się nie zmienia.
Kinematyka: ruch prostoliniowy
Jak fizyka opisuje ruch po linii prostej? Poznaj układ odniesienia, różnicę między drogą a przemieszczeniem, prędkość i przyspieszenie jako wielkości wektorowe oraz równania ruchu jednostajnego (x = x₀ + vt) i jednostajnie zmiennego (v = v₀ + at, s = v₀t + at²/2). Naucz się sporządzać i czytać wykresy x(t), v(t) i a(t).
Kinematyka: rzuty
Dlaczego piłka rzucona poziomo i piłka upuszczona spadają na ziemię w tym samym czasie? Poznaj zasadę niezależności ruchów i rozłóż rzut poziomy na ruch jednostajny w poziomie (x = v₀t) i spadek swobodny w pionie (y = gt²/2). Naucz się liczyć czas spadku, zasięg i prędkość oraz zrozum tor paraboliczny rzutu ukośnego.
Mechanika (zaawansowana)
Kompletne, maturalne (poziom rozszerzony) ujęcie mechaniki: kinematyka wektorowa i rzuty (poziomy, pionowy, ukośny), ruch po okręgu jednostajny i niejednostajny, zasady dynamiki Newtona z drugą zasadą w postaci pędowej F = Δp/Δt, pęd i zasada zachowania pędu wraz ze zderzeniami sprężystymi i niesprężystymi, opory ruchu — tarcie statyczne i kinetyczne oraz równia pochyła, układy inercjalne i nieinercjalne, siły bezwładności i zasada względności Galileusza, praca, energia, moc i sprawność (interpretacja pola pod wykresami F(s) i P(t)) oraz grawitacja jako siła dośrodkowa w ruchu satelitów, stan nieważkości i przeciążenia. Wszystkie wielkości traktujemy wektorowo, a wzory wyprowadzamy i stosujemy w zadaniach rachunkowych.
Prędkość i droga
Kto jest szybszy — gepard czy samochód? Naucz się liczyć prędkość, zamieniać km/h na m/s i czytać wykresy ruchu.
Układ odniesienia i względność ruchu
Czy siedząc w ławce naprawdę stoisz w miejscu? Poznaj układ odniesienia i odkryj, że ruch jest względny.
Ruch jednostajny i jednostajnie zmienny
Czy samochód zawsze jedzie z tą samą prędkością? Poznaj różnicę między ruchem jednostajnym (stała prędkość) a ruchem jednostajnie zmiennym (przyspieszony i opóźniony). Naucz się wzorów v = s/t oraz a = Δv/Δt, czytaj wykresy s(t) i v(t) i rozwiązuj zadania krok po kroku.